دانلود پایان نامه درمورد کیفیت زندگی، زیست محیطی، توسعه پایدار، توسعه پاید

فعالیت ها (راه حل اقتصادی) انجام پذیرد ( عزیزی ،۱۳۸۳ :۱۰۷).
۲-۱۴ – شهر فشرده و کیفیت زندگی
بیشتر تئوری های « شهرفشرده » تاکید بر ارتباط فرم شهری و کیفیت زندگی داشته اند . متراکم سازی شهری باعث ایجاد نواحی شهری امن تر و سرزنده تر شده ونیزسبب حمایت از مشاغل ، سرویس های محلی و تعاملات اجتماعی شهری می شود . این گرایش به کیفیت زندگی در حرکت های جاری و معاصر به سوی طراحی فرم های شهری، سنتی جدید و روستاشهری۷۰به عنوان گرایش مسلط قابل مشاهده است .
ایده شهر فشرده می تواند برای ارتقای کیفیت زندگی شهری شهروندان با ایجاد فضاهای پرتحرک ،مناسب و جذاب ،از نظر انرژی مقرون به صرفه و مشوق حمل و نقل عمومی ،سودمند باشد(مثنوی ،۸۲ ۱۳ :۹۱).
با این استدلال که این مدل به بسط و پراکنش اثرات ترافیک در محیطی بازتر و در نتیجه جذب آنها در محیط و آلودگی کمتر منجر می شود، کیفیت زندگی در این مدل توسعه بسیار بالاتر خواهد بود:۹۵-۱۰۶) Gordon et al., 1989).
در مطالعات مطرح شده شاخصه ها ی شهر فشرده تحت دسته بندی های عمده زیر شناسایی شده ا ند:
• دسترسی به خدمات شهری ۷۱ ،در رابطه با مساوات در دستیابی به طیف خدمات و سرویس های شهری.
• کاهش نیاز به سفر ۷۲ در رابطه با طول سفر ،به خصوص از استفاده با اتومبیل شخصی .
• سلامتی و بهداشت عامه ۷۳ ، در رابطه با بهبود سلامت جامعه ،از طریق کاهش ،آلودگی ناشی از اتومبیل ها و انتشار گازهای سمی آنها.
• «تعاملات اجتماعی۷۴ ، در رابطه با فرصت برخوردهای مثبت اجتماعی در خیابان های شهری و محله ای و فضاهای عمومی ، از طریق استفاده مداوم مردم از این اماکن و از طریق سفر های پیاده(مثنوی، ۱۳۸۲ :۹۲).
۲-۱۵- کیفیت زندگی و توسعه پایدار
برای اینکه یک منطقه شهری کیفیت زندگی را ارتقاءبخشد؛باید به سلائق و نیاز های ساکنان آن منطقه توجه نماید . اندوختن ویا افزایش سرمایه یکی از راه حل هایی است که سبب پایداری درهرجامعه می گردد؛ زیرا پایداری و کیفیت زندگی تابع ارتباط افراد با سرمایه خواهد بود .متداولترین سرمایه موثر بر سیستم های شهری شامل: سرمایه های اقتصادی ،طبیعی ،انسانی و اجتماعی است.که مجموع آن سبب پویایی و ارتقاءکیفیت زندگی خواهدشد .
درحال حاضربخش عمده ای از روندرشد جمعیت به دلیل مهاجرت است . در همه ی شهر ها چنین رشدی مورد قبول نیست .(Taylor, et al., 2009)عوامل و بازخورد هایی که ممکن است مهاجرت درون شهری و یا خروج افراد از یک منطقه شهری را منجرگردد در نتیجه ی نارضایتی از کیفیت زندگی می باشد. بنابراین درک ساختاری سیستم های شهری موثر،در پویایی پایداری و کیفیت زندگی بسیار مهم است .تراکم بالای جمعیت در یک منطقه کوچک ،علاوه برتهدیدات اجتماعی وزیست محیطی وعدم رفاه اقتصادی ، بار اضافه ای بر سیستم شهری تحمیل خواهد نمود ؛چنانچه مدیریت صحیحی دررابطه با این خطرات نشود؛ اهداف بلند مدت پایداری و کیفیت زندگی در یک شهر به لغزش و خطا خواهد رفت(McGranahan. et al, 2005).
اولین گام در شناخت نحوه مدیریت ،شناخت ساختاری است که تغییر در اصول سرمایه را مدیریت کرده و تاثیربسزایی در پایداری و کیفیت زندگی دارد .درضمن ما به درک پویایی از جوامع شهری که به روابط مردم با منابع طبیعی ورشد اقتصادی کمک کند نیاز داریم .پایداری شهری و اهرم های سیاسی برای ترفیع دادن قابلیت های بلند مدت اجتماعی و زیست محیطی ازجمله ساختارهای اساسی است (Campbell, 1996). که برای رسیدن به پیشرفت های پایدار و رشد اقتصادی نیازمندیم . (Woodwell, 1998)
با این حال،تصمیم گیریهای اقتصادی باید در زمینه تمایلات اجتماعی ساکنان آن منطقه و محدودیت های زیست محیطی صورت گیرد) . (Levett, 1998
بنابراین ،درک صرفا اقتصادی از سرمایه ،توانایی ما را برای برقراری ارتباطات اجتماعی و زیست محیطی در جهت پایداری و سرزندگی محدود می کند .ما برای درک نتیجه پایداری و کیفیت زندگی در بحث های خود مناطق شهری را به عنوان مکانی که مدل های مضاعف سرمایه را اندوخته و در بین مردم توزیع می کند در نظر می گیریم که این خود باعث پایداری در ثروت و قدرت می شود بحث در مورد پایداری و کیفیت زندگی همواره تهدید مشترکی را به دنبال دارد . تلویحا باید گفت پایداری و کیفیت زندگی به رابطه مردم با سرمایه وابسته است .
کمیسیون جهانی منابع طبیعی و تو سعه ۷۵،پایداری را در کنار توسعه پایدار استفاده می کند ،توسعه ای که پاسخ گوی نیاز های حاضر با توجه به نسل های آینده و نیاز های خود آنهاست؛ تعریف می شود(WCED, 1987).
باتوجه به اینکه پایداری بر ایده ی استفاده از منابع و نیاز های فعلی استوار است ؛اما هیچ برنامه ای برای استفاده از منابع به گونه ای که قابل استفاده برای نسل های آینده بشر باشد، ندارد؛ برای مثال: آبهای زیر زمینی نباید به گونه ای مصرف شوند که بارش باران نتواند آن را جایگزین کند .جنگل ها نباید بیش از آنکه کاشته شوند قطع گردند و اجرای فعالیت های کشاورزی نباید به اندازه ای افزایش یابد که میزان ریز مغذی ها ی خاک تنزل یابد .
توسعه پایدار بر سه اصل استوار است :توسعه اقتصادی ،توسعه اجتماعی و حفاظت زیست محیطی . ریشه کن کردن فقر ،تعویض الگوهای ناپایدار تولید ، مصرف ،مراقبت و مدیریت منابع طبیعی که پایه و اساس توسعه اقتصادی و اجتماعی است از نیازهای اساسی در ایجاد توسعه پایدار می باشد .
به عنوان مثال کمپبل بحث برخورد و تقاطع میان عوامل طبیعی ،اقتصادی و اجتماعی را به عنوان پایه های برنامه ریزی شهری مطرح کرده و آن را مثلث برنامه ریز می خواند .
توسعه پایدار موازنه ای منصفانه میان محیط فیزیکی ،اجتماعی و اقتصادی است که در مرکز بخش های مهم اقتصادی،اجتماعی و محیطی یک شهر قرارمی گیرد و اهمیت برابر آنها را نشان می دهد (Cato, 2009:61-78).
در حال حاضر توسعه پایدار دارای برنامه ریزی بر پایه واقعیت نیست پیش بینی کنندگان آینده در زمینه های سلامت عمومی،تجارت ، برنامه ریزی و حفاظت محیطی در تعیین تقدم این طیف ها ناموفق بوده و جایگاه و موقعیت آنها لنز هایی را می سازد که از درون آن به یک شهر می نگرند.(Campbell, 1996: 296-312 )
لوت ۷۶ (۱۹۹۸)پایداری را به عنوان یک سیستم ثابت در مقایسه با قلمرو مستقل مطرح کرده است از نظر وی جامعه و اقتصاد بدون سرویس های محافظت کننده ی زندگی که به وسیله محیط ساخته می شوند زنده نخواهند ماند . همچنین او معتقد است که اقتصاد،پایگاهها و رفتارهایش همگی یک بنای اجتماعی است ، که با حوزه اجتماعی، یکسان و هماهنگ است . و به همین دلیل حوزه خارجی ،یعنی محیط ،دارای محدودیت های فیزیکی است وبه حوزه های داخلی یعنی اقتصاد و جامعه نیز محدود
می شود( (Cato, 2009:61-78; Daly, 1990.
لوت در مورد به کار بردن کلمه بالانس و موازنه در بحث های مربوط به توسعه پایدار هشدار می دهدو معتقد است پایداری موجب توافق و تطبیق میان کیفیت زندگی و محدودیت های محیطی می گردد .تقدم اقتصادی نیزنمی تواند به طور مساوی و برابرباتقدم محیطی قرار بگیردوگرنه اقتصاد ،ظرفیت های محیطی را تحت فشار قرار خواهدداد ,۲۰۱۲:۱-۱۶) Stave1 & Beck . (
باتوجه به مطالب فوق زمین، منابع آب و انرژی، جمعیت و محیط زیست ازچالشهای مهم درتوسعه ی شهری خواهند بود . عدم تقویت ظرفیت های زیست محیطی ، تخریب جدی محیط زیست همراه با افزایش آلودگی آب وهوا، مواد زائد جامد و کاهش تنوع زیستی را موجب خواهدشد . دراین رابطه از خدمات شهری بهینه جهت حفاظت و تقویت زیست محیطی، افزایش فضای سبز و مناطق کشاورزی می توان سود برد . ,et. al ,2011:563,564) Che).
خلاصه مباحث فصل دوم
یکی از موضوعات حیاتی قرن۲۱ در ارتباط با پایداری شهر ، فرم و شکل شهر یا چگونگی رشد وتوسعه شهر در فضاست. شکل شهر به عنوان الگوی توسعه فضایی فعالیت های انسانی دربرهه خاصی از زمان تعریف می شود(۸ Anderson, 1996: ).
رشد وگسترش کالبدی شهر فرایندی است که بر تمام نظامها وساختارهای شهر به طور مستقیم یا غیرمستقیم تاثیر میگذارد. به همین دلیل چنانچه این فرایندجریان درستی را طی نکند، اثرات نامطلوب بسیاری بر اجزای مختلف آن بر جای میگذارد. یکی از مشخصههای بارز گسترش کالبدی شهرهای ایران گسترش با تراکم پایین در بافتهای پیرامونی و عدم استفاده از فضاهای میانی و نبود توسعه درون زا می باشد. در دهههای اخیر بر اثر رشد وتوسعه ی بیرونی شهرمقدار زیادی از اراضی کشاورزی و باغات اطراف به زیر ساخت وساز رفته است و در پی آن شهرها بیش از پیش به سوی پدیده پراکندگی شهری حرکت کردهاند و پیامدهای نامطلوبی از بعد کالبدی- فضایی ،آسیب های اجتماعی- اقتصادی، تخریب منابع زیست محیطی و افزایش هزینه ی تاسیسات و تجهیزات شهری ، نوسان شدیددر قیمت زمین و مسکن داشتهاند. (عزیزی،۱۳۸۳: ۱۹۴).
از سوی دیگر کمیسیون اتحادیه اروپا با تاکید بر فرم شهری فشرده به دنبال یافتن الگوهایی با کاربری مختلط از رشد یا توسعه شهری است که روحیه و ساختار کلی آنها ازشهر های سرزنده و پر جنب و جوش نظیر: رم، بارسلونا، آمستردام و پاریس نشات گرفته باشد و با افزایش وسایط نقلیه عمومی و غیرآلاینده و همچنین فراهم آوردن شرایط و تشویق شهروندان به استفاده از دوچرخه و سفرهای پیاده ، زمینه ی به حداقل رساندن سوخت های فسیلی و در نتیجه گازهای گلخانه ای و آلودگی های زیست محیطی ،بتواند شهر پایدار راتحقق بخشد (مثنوی، ۱۳۸۲ :۹۲ ).
اما در هر شکل کمتر نظریه پردازی وجود دارد که با وجود اراضی بدون استفاده و با قابلیت دسترسی مناسب به خدمات و تاسیسات در بافتهای موجود شهری ،توسعه پیراشهری را توصیه کند چنین شکلی از توسعه شهر الگویی از یک شهر بیمار خواهد بود که انسجام فضایی خود را از دست داده و بافت متخلخل و تنک را بر چهره خود دارد .
در حال حاضر این امر کاملا ثابت گردیده که بهبود شرایط اجتماعی ، فرهنگی د ر درجه نخست به ساماندهی فیزیکی شهرها وابسته است . جامعه سالم و با نشاط اجتماعی بالا ، فرهنگ والا ،رفتار های مطلوب ، در واقع حاصل عملکرد فضا و کالبد با هویت ، زیبا ، راحت ، امن و سرزنده است . از طرفی دیگر محیط شهری با کیفیت بالا ، خود نمایانگر وجوه بالای فرهنگ و سلامتی روان در افراد جامعه است.
در حالی که کشورهای در حال توسعه در دستیابی به اهداف اولیه توسعه پایدار با چالشهای جدی ر وبرو هستند دربسیاری از کشورهای توسعه یافته بیش از سه دهه است که رویکرد کیفیت زندگی شهری به عنوان یکی از مفاهیم جدید توسعه پایدار شهری به طور جدی در برنامه ریزی شهری گنجانده شده است.
با توجه به موارد فوق الذکر نقد و بررسی ارزیابی تاثیر فرم شهری بر شرایط کیفیت زندگی از شهری به شهر دیگر بسیار متفاوت بوده و به اثرات زیست محیطی و اقتصادی و فرهنگی آن بستگی خواهد داشت

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *