نظریه های مرتبط با وابستگی به اینترنت

دانلود پایان نامه

نظریه های مرتبط با وابستگی به اینترنت
تحولات دهه های اخیر نشان دهنده سرعت بالای روند جهانی شدن در دنیاست. هرچند که یکپارچگی جهانی پدیده ای بی سابقه نیست، اما در چند دهه اخیر شدت بیشتری به خود گرفته و در حال حاضر به صورت فراگیرتر و همه جانبه تری مطرح شده است. اغلب کشورها از کشورهای توسعه یافته گرفته تا کشورهای در حال توسعه، همگی جهت همسو کردن فعالیت های خود با این روند به تکاپو افتاده اند و در این راه اینترنت به عنوان یکی از دستاوردهای پیشرفته فن آوری در امر ارتباطات، گردش اطلاعات بین کشورها را تسهیل و تسریع می کند.
فن آوری های نوین در کنار فواید زیاد، گاهی اوقات می توانند مشکلات جدیدی را به وجود آورند. گرین فیلد چنین بیان کرد که «فن آوری به طور ذاتی خوب یا مضر نیست، اما بر الگویی تأثیر می گذارد که ما براساس آن الگو زندگی می نماییم. شاید اکثر ما فن آوری را دوست داشته باشیم چرا که فن آوری امید به آینده بهتر را به ما وعده می دهد. این وعده همان وعده امروز بهتر و فردای دیرپایی است که ما را شیفته آن می سازد تا به دنبال فراخوانی چیزهای بهتر و جدیدتر برای خود باشیم. ما در عصری زندگی می کنیم که فن آوری های دیجیتالی و رایانه همیشه سردمدار امور مهم بوده اند. رایانه ها و اینترنت مدعی ساختن زندگی راحت تر و ساده تر هستند و از این رو ارضا کننده تر نیز هستند، اما ممکن است این راحتی و سادگی را به همراه نداشته باشند چون مردم به طور فیزیکی و به لحاظ روحی برای قرن ها به بسیاری از رفتارها و اصول وابسته گشته اند (گرین فیلد، 1999).
این حقیقت که موادی نظیر مشروبات الکلی، مواد مخدر، داروهای محرک و رفتارهای مشخصی نظیر قماربازی و روابط جنسی می تواند منجر به وابستگی فیزیکی و یا روانشناختی گردد کاملا مورد پذیرش قرار گرفته اند. به نظر می آید همین فرایند با جنبه های مشخص استفاده از اینترنت مرتبط باشد.
دانسته های اندکی درباره این شکل جدید از وابستگی وجود دارد، در طرح DSM V بخشی مربوط به اینگونه اختلال ها در فضای مجازی وجود دارد (زن هازن ، 1995 به نقل از سمپسی ، 1997).
سهولت در دسترسی، هزینه کم، بی هویتی، زمان نامحدود، بی قید و بندی و فقدان محدودیت ها همگی در فراگیر شدن تجربه اینترنتی سهیم می باشند. هنگامی که اینترنت به نیاز اجباری فرد در پرداختن به اموری چون قمار، خرید، معاملات بورس و هوسرانی جنسی مبدل گردد، قید و بندهای سنتی در مقایسه با سرعت و نفوذ اینترنت جلوه و اهمیت خود را از دست می دهد (گرین فیلد، 1999).
ماهیت گمنامی در اینترنت موجب می شود نوجوانان و سایر کاربران چیزهایی در اینترنت بگویند یا کارهایی انجام دهند که به صورت عادی و در زندگی واقعی چنین نمی کنند (هاره و بولن ، 2000).
اینترنت می تواند تغییرات و دگرگونی های مشخصی را در حالت روحی افراد به وجود آورد؛ تقریبا 30 درصد از کاربران اینترنت، شبکه اینترنت را به عنوان راهی در جهت ایجاد دگرگونی روحی در خود و به همان اندازه تعدیل در وضعیت روحی منفی پذیرفته اند. به عبارت دیگر، آنها از اینترنت به عنوان یک دارو (مواد مخدر) استفاده می نمایند (گرین فیلد، 1999).
بحث دیگری که باعث ایجاد نگرانی در روان شناسان و مربیان شده است، وابستگی شدید به اینترنت است آنگاه که افراد زندگی مجازی اینترنتی خود را به مسائل دیگر ترجیح می دهند و در حقیقت دنیا و زندگی واقعی خود را ترک می کنند. این افراد گاهی تا 18 ساعت در روز را صرف زندگی در فضای مجازی می کنند (کلی و رین گلولد ، 1993؛ براک من ، 1992؛ سولر ، 1996).
این حالت را اخیرا اختلال وابستگی به اینترنت نامگذاری کرده اند و گروه های حمایتی مختلفی در رابطه با این مسئله در شبکه اینترنت و کلینیک های روانپزشکی مختلف به وجود آمده اند (سولر، 1996).
حتی گزارشاتی در مورد مرگ های ناشی از استفاده بیش از حد از اینترنت در اثر توقف ناگهانی قلب به خاطر کمبود خواب، عدم رسیدگی به خود و خودکشی ناشی از استرس مربوط به شبکه اینترنت ارائه شده است (المر و دویت ، 1993؛ رین گولد، 1993). چنین رفتارهای وسواس گونه ای، در برخی محیط های دانشگاهی بدل به یک معضل شده است تا جایی که یکی از مسئولان مرکز رایانه عملا مجبور شده است دو شاخه برق رایانه برخی دانشجویان وابسته را بکشد تا آن ها را از استفاده از اینترنت محروم کند (کسیدی ، 1995، به نقل از معیدفر و همکاران، 1384).
اینترنت در میان جوانان محبوبیت بیشتری دارد. به خاطر سطح بالاتر کاربرد اینترنت در میان نسل جوان، سرپرستان و والدین نسبت به فرزندان خود درک کمتری از کارکرد اینترنت دارند. کاربردهای اینترنت هر ساله به طور یکنواختی افزایش می یابد. به نظر می رسد در جوامع پیشرفته تفاوتی در تمایل به استفاده از اینترنت در میان زنان و مردان، گروه های قومی و گروه های اقتصادی اجتماعی وجود ندارد (هاره و بولن، 2000).