پرخاشگری در کودکان

دانلود پایان نامه

پرخاشگری
جامعه شناسان و روانشناسان از ابعاد گوناگون به اختلالات رفتاری پرداخته تا به شناسایی عوامل و علل زمینه ها و پیامدهای آن دست یابند و در نتیجه راهکارها و شیوه های مقابله با این اختلالات را تدوین نمایند . کودکان و نوجوانان مبتلا به اختلالات رفتاری غالبا در بزرگسالی با ارتکاب به رفتارهای نابهنجار اعمال خلاف قوانین و تجاوز به حقوق دیگران و حاکمیت موجب اختلال در نظم اجتماعی می شوند و هزینه های زیادی را به جامعه تحمیل می کنند . یکی از عواطف متداول کودکان خشم است که در اثر برخورد آنها به مانعی که بر سر هدفشان قرار می گیرد حاصل می شود و به پرخاشگری که یک واکنش عمومی به ناکامی امیال است منجر می شود(افتخار صعادی ، مهرابی زاده ، نجاریان ، احدی و عسگری 1389).

2-2-1-تعاریف پرخاشگری:
محققان علوم رفتاری در کشورهای مختلف هرگز تعریف روشن و واحدی از مفهوم پرخاشگری ارایه نکرده اند زیرا تعریف پرخاشگری تحت تاثیر فرهنگ تجربه و اعتقادات جوامع متفاوت است.(ایزدی، طامه و همکاران 1389).
به هر حال رفتارهای پرخاشگرانه یکی از مشکلات اجتماعی و مهم اساسی در هر جامعه است که به دلیل اهمیت آن به خصوص در دوران کودکی توجه ی ویژه ای به آن می شود .در زیر به مهمترین تعاریف ارایه شده در خصوص پرخاشگری اشاره می شود :
از دیدگاه ارونسون ، (1987 ترجمه شکر کن 1387) پرخاشگری رفتار آگاهانه ای است که هدفش اعمال درد و رنج جسمانی و یا روانی باشد. به عبارت بهتر عمل آگاهانه ای است که با هدف وارد آوردن صدمه و رنج انجام می گیرد . این عمل ممکن است بدنی یا کلامی باشد خواه در نیل به هدف موفق بشود ویا نشود در هر صورتی پرخاشگری است.
هیلگارد و اتکینسون (1998 به نقل از بازرگان صادقی لواسانی و غلامعلی 1382) پرخاشگری را رفتاری می دانند که قصد آن صدمه زدن (جسمانی و کلامی ) به فرد دیگر یا نابود کردن دارایی آنهاست . مفهوم اساسی در این تعریف قصد است . اگر کسی پای شما را لگد می کند قصد وی نشان دهنده پرخاشگرانه بودن یا نبودن رفتار است.
خشونت و پرخاشگری رفتارهایی هستند که به قصد آسیب رساندن صدمه زدن به دیگران یا اموال آنها ابراز می شوند . پرخاشگری ممکن است بدنی (زدن لگد گاز گرفتن ) لفظی (فریاد زدن دشنام دادن ) یا زور گویی و قلدری باشد . اغلب کودکان خیلی زود در می یابند که می توانند از طریق کج خلقی خشونت و پرخاشگری به یک سلسله از نیازها و خواسته های خود برسند. (نوابی نژاد 1377)
به طور کلی رفتار پرخاشگرانه واجد چهار شرط زیر است “
1-فردی که رفتارش پرخاشگرانه است آن رفتار را عمدا انجام می دهد .
2-آن رفتار در روابط بین فردی که حاکی از تعارض و ناکامی است رخ می دهد.
3-شخصی که دارای رفتار پرخاشگرانه است قصدش برتری یافتن بر فردی است که مقابل او رفتار پرخاشگرانه داشته است.
4-شخصی که چنین رفتاری از او سر می زند یا در جهت جدال تحریک شده یا حد اعلای شدت آن مسیر را پیموده است . (ایزدی ، طامه و همکاران )
با توجه به جمیع تعاریف مربوط به پرخاشگری مهمترین مفاهیم مستتر در این تعاریف عبارتند از :
1-نیت مندی : رفتار پرخاشگرانه همراه با قصد و نیت صورت می گیرد
2-جلوه رفتاری : عامل پرخاشگری به نوعی (کلامی یا جسمانی ) قصد و نیت خود را آشکار می سازد .
3-قربانی پرخاشگری همواره معطوف به شخصی یا چیزی می باشد.
محرک هایی که اغلب منجر به واکنش های خشم آلود در کودکان می شوند عبارتند از:
1-ایجاد محدودیت های جسمی و حرکتی کودک خواه به وسیله دیگران یا بر اثرناتوانی خود کودک
2-جلوگیری از انجام فعالیتهای کودک ایجاد مانع در رسیدن کودک به خواسته ها برنامه ها و هدف هایش.
3-مجموعه ای از ناراحتی هایی که موجب ناکامی کودک می شود.
4-ایراد گرفتن دائم از آنها.
5-اذیت کردن آنها.
6-مقایسه نامناسب بین کودک و سایر همسالانش .
7-نصیحت کردن های پی در پی.(ماسن و همکاران 1373).