بررسی مفهوم عدالت مالیاتی در قانون مالیات­های مستقیم مصوب 1366 و اصلاحات بعدی آن

فصل دوم: مفهوم شناسی مالیات.. 26
گفتار اول: مفهوم مالیات، اهداف و انواع آن. 26
بند اول: تعریف مالیات.. 26
بند دوم: ضرورت و اهداف وضع مالیات.. 28
بند سوم: تاریخچه مالیات.. 30
بند چهارم: تمایز مالیات و نهادهای مالی مشابه. 31
الف) تفکیک مالیات از باج، خراج و گزیت.. 31
ب) تفکیک مالیات از عوارض… 34
ج) تفکیک مالیاتهای متعارف از مالیات­های دینی (شرعی) 35
گفتار دوم: تحدید قلمرو مالیات.. 37
بند اول: مالیات و وظایف دولت.. 38
الف: دولت حداقلی.. 38
ب: دولت حداکثری.. 39
ج: دولت مقررات گذار. 40
بند دوم: مالیات و حق مالکیت.. 41
الف: حق مالکیت خصوصی.. 42
ب: حدود حق مالکیت خصوصی.. 43
فصل سوم: مفاهیم و مبانی نظری عدالت مالیاتی.. 45
گفتار اول: بازشناسی مفهومی عدالت مالیاتی.. 46
بند  اول: تعریف لغوی.. 47
بند دوم: تعریف اصطلاحی.. 48
بند سوم: قلمرو عملکرد عدالت مالیاتی.. 50
گفتار دوم: طبقه بندی مفاهیم عدالت مالیاتی.. 50
بند اول: مفهوم عدالت ماهوی در مرحله سیاستگذاری و قانونگذاری.. 50
الف: مفهوم عدالت مالیاتی ماهوی.. 51
ب: سطوح عدالت مالیاتی ماهوی.. 53
1: مفهوم عدالت مالیاتی ماهوی افقی.. 53
2: مفهوم عدالت مالیاتی ماهوی عمودی.. 54
ج: مبانی عدالت مالیاتی ماهوی.. 55
1: اصل بهای خدمات.. 56
2: اصل توانایی پرداخت.. 58
بند دوم: مفهوم عدالت شکلی در مراحل تشخیص، وصول و رسیدگی به دعاوی مالیاتی.. 58
گفتار سوم: اصول عدالت مالیاتی.. 60
بند اول: اصول ماهوی(حقوقی) 60
الف: در مرحله سیاستگذاری و وضع قوانین.. 60
1: اصل برابری در پرداخت هزینه­های عمومی.. 61
2: اصل تناسب مالیات با خدمات.. 61
3: اصل عمومیت و گستردگی پایه­های مالیاتی.. 62
4: اصل توزیعی و جبرانی بودن مالیات.. 62
5: اصل برابری قانونی یا اعمال برابر قوانین مالیاتی.. 63
6: اصل تبعیض مثبت.. 64
7: اصل شخصی بودن مالیات.. 65
8: اصل مطلوبیت درآمد. 66
9: اصل شفافیت.. 68
10: اصل عدم عطف به ماسبق شدن قانون مالیاتی.. 69
11: اصل مصرف موضوعی مالیات.. 71
ب: در مرحله تشخیص و وصول. 72
1: اصل قانونی بودن وضع و وصول مالیات­ها 72
2: اصل شناسایی مؤدیان و تشخیص مالیات.. 74
3: اصل برابری و عدم تبعیض در وصول. 75
4: مرور زمان مالیاتی.. 76
بند دوم: اصول شکلی(قضائی) 78
الف: اصول عدالت کیفری مالیاتی.. 80
1: اصل قانونی بودن جرایم و مجازات­ها 85
2: اصل تناسب جرم و مجازات.. 86
3: اصل شخصی بودن مجازات.. 89
ب: اصول عدالت رویه­ای مالیاتی.. 90
1: اصل حاکمیت قانون. 91
2: اصل دسترسی به مراجع صالح مالیاتی.. 92
3: اصل علنی بودن رسیدگیهای مالیاتی.. 94
4: اصل استقلال و بی طرفی مراجع مالیاتی.. 95

پایان نامه

5: اصل استماع دفاعیات.. 99
6: حق داشتن وکیل و مشاور مالیاتی.. 100
7: اصل مستند و مستدل بودن آراء. 101
8: اصل تجدیدنظرخواهی.. 102
بخش دوم : بررسی مؤلفه­های عدالت مالیاتی در قانون مالیات­های مستقیم، مصوب 3/12/1366 و اصلاحات بعدی آن  104
فصل اول: بررسی عدالت ماهوی در قانون مالیات­های مستقیم. 106
گفتار اول: مشمولین و غیرمشمولین مالیات.. 106
بند اول: اشخاص مشمول مالیات.. 106
بند دوم: اشخاص غیر مشمول مالیات.. 108
الف: وزارتخانه­ها و مؤسسات دولتی.. 109
ب: دستگاه­هایی که بودجه آنها به­وسیله دولت تأمین می­شود. 111
ج: شهرداری­ها 114
د: ارگان یا نهادهایی که بواسطه مجوز از دایره شمول مالیات خارج هستند. 116
گفتار دوم: مالیات بر دارایی.. 118
بند اول: مالیات سالانه املاک.. 119
بند دوم: مالیات مستغلات مسکونی خالی.. 121
بند سوم: مالیات بر اراضی بایر. 122
بند چهارم: مالیات بر ارث.. 124
الف: اموال مشمول مالیات بر ارث.. 128
ب: اموال غیر مشمول مالیات بر ارث.. 130
ج: معافیت بخشی از مالیات بر ارث.. 133
بند پنجم: حق تمبر. 135
گفتار سوم: مالیات بر درآمد. 138
بند اول: مالیات بر درآمد املاک.. 139
الف) مالیات بر درآمد اجاره املاک (مستغلات) 139
ب) مالیات بر درآمد نقل و انتقال املاک.. 141
1: مالیات اولین نقل و انتقال قطعی ساختمان‌های نوساز. 144
2: معافیت­های مالیاتی نقل و انتقال املاک.. 146
3: معافیت اعضای شرکت­های تعاونی مسکن از پرداخت مالیات نقل و انتقال. 147
ج: مالیات بر درآمد نقل و انتقال حق واگذاری محل. 149
بند دوم: مالیات بر درآمد کشاورزی.. 149
بند سوم: مالیات بر درآمد حقوق. 150
1: مالیات بر درآمد حقوق اشخاص حقیقی داخلی.. 151
2: مالیات بر درآمد حقوق اشخاص حقیقی خارجی.. 155
بند چهارم: مالیات بر درآمد مشاغل. 156
بند پنجم: مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی.. 163
1: مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی حقوق خصوصی.. 163
2: مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی خارجی.. 166

یک مطلب دیگر :

3: مالیات بر درآمد شرکت­های تعاونی.. 173
بند ششم: مالیات بر درآمد اتفاقی.. 176
گفتار چهارم : در مقررات متفرقه. 179
بند اول: مالیات مضاعف… 179
بند دوم: معافیت مالیاتی.. 181
الف: تعریف و ویژگی معافیت مالیاتی.. 181
1: قانونی بودن معافیت­ها 182
2: اصل برابری و عدم تبعیض… 182
3: تعیین گستره معافیت­ها 183
4: ذکر هدف و شرایط معافیت­ها 184
5: موقتی بودن معافیت­ها 186
ب: معافی­تهای مالیاتی در قانون مالیات­های مستقیم. 187
1: معافیت­های مالیاتی بخش كشاورزی.. 188
2: معافیت­های مالیات بر درآمد حقوق. 190
3: معافیت­های مالیاتی بخش گردشگری.. 195
4: معافیت­های مالیاتی شرکت­های تعاونی.. 197
5: معافیت­های مالیاتی بخش صادرات.. 201
6: معافیت­های صنایع دستی.. 202
7: معافیت مالیاتی بخش صنعت، معدن، تولید. 203
8: معافیت مالیاتی سرمایه‌گذاری در مناطق محروم. 205
9: معافیت­های مالیاتی فعالیت­های آموزشی و پژوهشی.. 206
10: معافیت بر موقوفات، نذورات، کمک­ها و هدایا 208
11: معافیت مالیاتی فعالیت­های انتشاراتی، مطبوعاتی، فرهنگی و هنری.. 211
فصل دوم: بررسی اصول عدالت کیفری و رویه­ای مالیاتی در قانون مالیات­های مستقیم. 216
گفتار اول: بررسی اصول عدالت کیفری در قانون مالیات­های مستقیم. 216
بند اول: جرایم مالیاتی.. 218
الف: عدم انجام تكالیف یا وظایف مالیاتی قانونی از سوی دفاتر اسناد رسمی.. 220
ب: اقدامات مؤدی به قصد فرار از مالیات.. 222
ج: عدم پرداخت بدهی مالیاتی.. 227
د: عدم اطلاع صاحبان مشاغل مبنی بر آغاز فعالیت شغلی.. 230
ه: عدم پرداخت مالیات در رسید مقرر. 231
و: عدم تسلیم اظهارنامه و کتمان درآمد. 233
ح: عدم تسلیم یا تسلیم خلاف واقع اظهارنامه اشخاص حقوقی منحل شده توسط آخرین مدیران شخص حقوقی   236
بند دوم: تخلف مالیاتی.. 239
الف: عدم تسلیم کلیه اطلاعات مالیاتی مؤدی در موعد مقرر و تسلیم آنها بر خلاف واقع. 239
ب: عدم كسر و ایصال مالیات­های تكلیفی.. 241
د: عدم ارائه صورت اموال متوفی و تسلیم اموال به وراث قبل از پرداخت مالیات.. 245
ه: تخلف از پرداخت حق تمبر. 247
و: عدم بهره­برداری شرکت­های خصوصی و تعاونی از واحدهای جدید مشمول معافیت.. 247
ز: عدم بکارگیری روش­ها، صورتحساب­ها و فرم­هایی که سازمان مالیاتی تعیین می­کند. 249
گفتار دوم: بررسی اصول عدالت رویه­ای در قانون مالیات­های مستقیم. 252
الف: اصل دسترسی به مراجع صالح مالیاتی.. 253
ب: اصل استقلال و بی طرفی قاضی و نهاد رسیدگی کننده مالیاتی.. 256
ج: اصل تجدید نظرخواهی.. 261
د: اصل شفافیت.. 265
ه: حق داشتن وکیل و مشاور. 267
نتیجه­گیری.. 269

چکیده
بیان مفاهیم عدالت مالیاتی و ذکر مؤلفه­­های آن، مستلزم شناسایی و تفکیک تعاریف و نظریات عدالت و پذیرش مناسب­ترین تعریف آن است.­ تعدد تعاریف عدالت در سیر تطور تاریخی، لزوماً به معنای برداشت­های مختلف از یک مفهوم نمی­باشد. بلکه امکان آن است که هر کدام از آن تعاریف، شرایط و جایگاه­های طرح ویژه­ای را برای مفهوم عدالت مدنظر قرار داده باشند.
موضوع عدالت مالیاتی از آن جهت که به دنبال تعیین معیار و ضابطه حقوقی برای تضمین حقوق مالیاتی هویت­های جمعی و فردی است، امری دوسویه به شمار می­رود که از یک سو، با تنظیم حدود و ثغور دخالت حکومت در حوزه مالیات به دنبال تضمین حقوق مؤدیان مالیاتی است و از سوی دیگر با پیش­بینی اقداماتی قانونی، به دنبال افزایش تمکین مؤدیان مالیاتی و جلوگیری از فرار مالیاتی می­باشد.
با توجه به مراتب فوق و با عنایت به مراحل مختلف مالیات­ستانی اعم از مرحله سیاست­گذاری، قانون­گذاری، تشخیص، وصول و رسیدگی­های قضایی و شبه قضایی لازم است مفهوم ویژه­ای از عدالت مالیاتی برای هر یک از این مراحل ارائه شود که دربردارنده اصول اختصاصی باشد. در این نوشتار سعی شده است تا ضمن بازشناسی مفهوم عدالت مالیاتی در یکایک مراحل مختلف مالیات­ستانی و بیان اصول اختصاصی آن، به بررسی رویکرد قوانین مالیاتی ایران بویژه قانون مالیات­های مستقیم مصوب 1366 نسبت به اصل برابری و عدالت مالیاتی پرداخته شود و از این رهگذر مصادیق نقض و پیروی از اصل مزبور در قانون مربوطه مورد شناسایی و ارزیابی قرار گیرد.

 

Be the first to comment

Leave a Reply

ایمیل شما نمایش داده نخواهد شد


*