مطالعه تطبیقی تاثیر جنسیت در قصاص و دیه در فقه امامیه

۱.مبانی قرآنی دیه ۲۴

۲.مبانی روایی دیه. ۲۶

مبحث دوم:تحولات تاریخی دیه وقصاص. ۲۹

گفتارنخست:تحولات تاریخی قصاص ۲۹

الف:در دوران قبل از اسلام. ۲۹

ب: در دوران پس از اسلام ۳۵

گفتاردوم:تحولات تاریخی دیه. ۳۷

الف:در دوران قبل از اسلام. ۳۷

ب: در دوران پس از اسلام ۳۹

مبحث سوم:درآمدی برحکمت یابی تأثیر جنسیت در دیه و قصاص. ۴۳

گفتار نخست:حکمت یابی تأثیر جنسیت در دیه. ۴۴

الف:دیدگاه ها ورویکردها. ۴۴

ب:تحلیل ها و ارزیابی ها. ۴۹

گفتاردوم:حکمت یابی تأثیر جنسیت در قصاص ۵۵

الف:دیدگاه ها و رویکردها. ۵۵

ب:تحلیل ها و ارزیابی ها. ۵۸

فصل دوم:رویکردهای فقهی، حقوقی به تأثیر جنسیت در دیه ۶۰

مبحث نخست:رویکردهای فقهی ۶۲

گفتارنخست:رویکرد مشهور فقهاء و دیدگاه غیرمشهور ۶۲

الف:تشریح دیدگاه ها ۶۲

ب:ادله استنادی ۶۹

مبحث دوم: رویکرد حقوقی به تأثیر جنسیت در دیه. ۸۶

فصل سوم: رویکردهای فقهی و حقوقی به تأثیر جنسیت در قصاص. ۹۰

مبحث نخست: رویکردهای فقهی. ۹۲

مبحث دوم: رویکرد حقوقی تأثیر جنسیت در قصاص. ۹۷

مبحث سوم:درآمدی بر تأثیر جنسیت قاتل و مقتول ۱۰۶

گفتار نخست:تأثیر جنسیت قاتل. ۱۰۷

گفتار دوم: تأثیر جنسیت مقتول. ۱۱۴

مطلب دیگر :

الف:قتل زن توسط مرد ۱۱۴

ب: قتل مرد توسط زن. ۱۱۸

نتیجه گیری ۱۲۰

پیشنهادات ۱۲۲

منابع:. ۱۲۳

کتابهای فارسی ۱۲۳

کتابهای عربی. ۱۲۵

مقالات و پایان نامه ها. ۱۲۷

چکیده:
دیه یکى از انواع مجازاتی است که ضرر و زیان ناشی از فقدان فرد را جبران می کند و به عنوان جریمه بر مجرم اعمال مى‏شود و به این دلیل نقش بازدارنده دارد. یکی از مباحث مطرح در بحث دیه، تعیین مقدار و تفاوت دیه زن و مرد در فقه اسلامی و به ویژه فقه شیعه و بررسی نظرات جدید است. این گفتمان بیشتر ناظر به قوانین کشوری مطرح شده؛ زیرا طبق ماده ۳۰۰ قانون مجازات اسلامى جمهوری اسلامی ایران، دیه قتل زن مسلمان، خواه عمدى و خواه غیر عمدى نصف دیه مرد مسلمان تصویب شده است.

در این باره دو جریان و نظریه وجود دارد: یکی دفاع از نظریه مشهور میان فقهاست که مبنای تعیین قیمت دیه را بر اساس روایات نبوی و اهل بیت به شکل معین و خاص می داند. جریان دیگر، مبنای تعیین قیمت دیه را بر اساس کلیت بیان قرآن می داند و مخالف با تعیین دائمی مقدار معین و دائمی از قیمت دیه و مخالف تفاوت میان زن و مرد در خون بها و هزینه آسیبها است و بر آنچه در قرآن بیان شده، تکیه می کند و به نقد روایات رسیده می پردازد. در این باره، نقادان نظر مشهور از روش های تاریخی و حدیث شناسی و تحلیل ملاک این احکام در روایات سود می جویند تا این نظریه را به چالش بکشند. این تحقیق در مقام اثبات عمومیت نظر قرآن و تثبیت آن است، در آغاز به تفسیر تنها آیه دیه پرداخته و نشان داده شده که مفاد این آیه چه ویژگی هایی دارد و چرا قرآن خصوصیات حکم را تعیین نکرده، و آیات دیگری که مؤید این آیه هستند، و نیز بررسی روایاتِ به ظاهر مخصص حکم پرداخته و این پرسش را مطرح کرده، که آیا این روایات از قبیل تبیین احکامی مانند نماز و روزه است که خصوصیات آن در قرآن بیان نشده و تعیین آن به سنت واگذار شده، یا موضوع دیه و مسائلی از این قبیل، افزون بر این که از قبیل اجمال و تفصیل نیستند، از امور تعبدی هم نیست و ملاکِ احکامش هم مانند نماز و روزه جنبه سِرّی ندارد و استدلال کسانی که به تحلیل روایات پرداخته، قابل نقض و اشکال است. همچنین تلاش گردیده بحث های فراوان انجام شده بین این دو نظریه در این تحقیق بازتاب یابد و ادله موافقان تخصیص و دلایل این تفاوت بحث و بررسی گردد، به این امید که این راه پر چالش تفاوت جنسی با این روش تحقیقی هموار گردد

کلید واژگان : جنسیت ، قصاص ، دیه ،حکومت ، ارش

Be the first to comment

Leave a Reply

ایمیل شما نمایش داده نخواهد شد


*